(2003) Η Δυτική Μακεδονία

ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ


Η Μανούσεια Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Σιάτιστας παρουσιάζει σήμερα το τρίτο βιβλίο στη σειρά των εκδόσεων της, επισφραγίζοντας την επέτειο των πενήντα χρόνων από την ίδρυση της (ως Ν.Π.Δ.Δ.), με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.

Είναι τα πρακτικά του τριημέρου Διεθνούς Συνεδρίου με θέμα:

«Η Δυτική Μακεδονία κατά τους χρόνους της Τούρκικης κυριαρχίας με έμφαση στους Δυτικομακεδόνες απόδημους στις Βαλκανικές Χώρες (15ος αιώνας έως το 1912)», το οποίο έγινε στις 30 Μαρτίου έως 1 Απριλίου 2001, στη Σιάτιστα και το διοργάνωσαν η Δημόσια Βιβλιοθήκη και το Ινστιτούτο Βιβλίου και Ανάγνωσης. Την ιδέα αυτού του κατά κοινή ομολογία επιτυχημένου συνεδρίου, είχε ο Βαλκανιολόγος καθηγητής Πανεπιστημίου Ιωάννης Α. Παπαδριανός.

Ιθύνων νους της Οργανωτικής Επιτροπής, εξασφάλισε τη συμμετοχή των φίλων γειτόνων μας από τη Γιουγκοσλαβία και τη Ρουμανία, οι οποίοι τίμησαν το Συνέδριο με τις εισηγήσεις τους, όπως και όλοι οι έλληνες επιστήμονες εισηγητές, καταθέτοντας τις επιστημονικές τους έρευνες σχετικά με τη δράση των Δυτικομακεδόνων στις χώρες των Βαλκανίων.


Στον τόμο αυτό βρίσκονται οι εισηγήσεις από όλους σχεδόν τους εισηγητές, Έλληνες και ξένους, οι οποίοι αναφέροντα στους Δυτικο-μακεδόνες απόδημους που ταυτίστηκαν με την ανάπτυξη των αστικών-πνευματικών κέντρων της Δυτικής Μακεδονίας, όπως της Σιάτιστας, της Καστοριάς, της Κοζάνης και άλλων μικρότερων όπως του Βελβενδού, της Εράτυρας, της Βλάστης κ.α.

Οι δυτικομακεδόνες της διασποράς ανέπτυξαν, παράλληλα με το εμπόριο, τον πολιτισμό και τα γράμματα και διακίνησαν πρωτοποριακά τις ευρωπαϊκές επαναστατικές ιδέες για την Εθνική μας Απελευθέρωση, ευεργετώντας πολλαπλά την πατρίδα μας.

Η αποδυμία τους από τα Βαλκάνια προς τις χώρες της Κεντρικής Ευρώπης, απόκτησε μαζικό χαρακτήρα κυρίως κατά την χρονική περίοδο του 18ου και 19ου αιώνα εξ αιτίας των ευνοϊκών όρων των διεθνών συνθηκών, ανάμεσα  στην Οθωμανική Αυτοκρατορία και το Βασίλειο των Αψβούργων, (Κάρλοβιτς 1699, Πασάροβιτς 1718, και Βελιγραδίου 1739). Οι υπήκοοι των δύο Αυτοκρατόρων απόκτησαν αμοιβαία προνόμια στις εμπορικές τους συναλλαγές. Από την ελεύθερη και ασφαλή διακίνηση τους επωφελήθηκαν και οι Δυτικομακεδόνες στης βαλκανικές χώρες, οι οποίοι, όπως απέδειξαν και οι εισηγητές, ήταν τα πιο δραστήρια και δημιουργικά στοιχεία σε όλα τα μεγάλα αστικά κέντρα των γειτονικών χωρών.

Το θέμα του Συνεδρίου ομολογουμένως ήταν πολύ μεγάλο και θα μπορούσαν να ασχοληθούν μ’ αυτό πολλοί περισσότεροι εισηγητές Έλληνες και Ξένοι. Πιστεύουμε ωστόσο ότι αυτές εδώ οι εισηγήσεις, λίγες αλλά αξιόλογες θα γίνουν έναυσμα για πιο συστηματική μελέτη και άλλων ιστορικών θεμάτων εκείνης της περιόδου σε σχέση με τους Δυτικομακεδόνες στα Βαλκάνια, από νέους μελετητές και ιστοριοδίφες.

Για αυτό αισθανόμαστε δικαιολογημένη ικανοποίηση με την έκδοση και διάθεση στο αναγνωστικό κοινό αυτού του βιβλίου της σειράς των εκδόσεων της βιβλιοθήκης, των πρακτικών του συνεδρίου μας



       Σιάτιστα Νοέμβριος 2003
                Ο διευθυντής

Της Μανούσειας Δημόσιας Κεντικής 
            Βιβλιοθής Σιάτιστας


              Μάνιος Παναγιώτης

Σιάτιστα